Decyzja większości radnych podczas wczorajszej (28.05) sesji Rady Miejskiej w Żarach wywołała ogromne emocje. Budżet Obywatelski na 2027 rok został odrzucony. Tym samym mieszkańcy stracili możliwość decydowania o części miejskich wydatków i głosowania na projekty, które przez lata zmieniały ich najbliższe otoczenie – place zabaw, nasadzenia zieleni, małą infrastrukturę czy lokalne inicjatywy.
To była jedna z najbardziej emocjonalnych decyzji ostatnich miesięcy w żarskim samorządzie. Podczas XXX sesji Rady Miejskiej większość radnych zagłosowała przeciwko Budżetowi Obywatelskiemu na 2027. W praktyce oznacza to, że mieszkańcy Żar nie będą mogli zgłaszać własnych projektów ani głosować na inwestycje, które ich zdaniem są najbardziej potrzebne w mieście.
Argumentacja części radnych opierała się głównie na tym, że niektóre projekty z poprzednich edycji nie zostały jeszcze zakończone. Jak jednak podkreślała burmistrz Żar Edyta Gajda, wiele z tych inwestycji znajduje się po prostu w trakcie realizacji, a opóźnienia wynikają z procedur przetargowych, dokumentacyjnych czy wzrostu kosztów.
Przykładem są trybuny sportowe z zadaszeniem przy Szkole Podstawowej nr 5, gdzie wykonawca nie zrealizował zadania i konieczne będzie ponowne ogłoszenie przetargu. Z kolei planowane nasadzenia wokół żarskiego ratusza wymagały całkowitej zmiany założeń po wykonaniu dokumentacji projektowej. Początkowo inwestycję szacowano na około 60 tys. zł, jednak po analizie infrastruktury podziemnej koszt wzrósł do około 330 tys. zł.
Burmistrz Żar nie kryła rozczarowania decyzją rady. Według relacji osób obecnych na sesji mówiła o działaniu wymierzonym bezpośrednio w mieszkańców i podkreślała, że odbieranie mieszkańcom prawa do współdecydowania o miejskich inwestycjach jest postawą antyobywatelską. Wielu mieszkańców zwracało również uwagę, że część radnych związanych z Koalicją Obywatelską w tym przypadku zachowała się w sposób daleki od obywatelskich standardów, głosując przeciwko narzędziu, które przez lata dawało mieszkańcom realny wpływ na rozwój miasta.
– Budżet Obywatelski był jednym z niewielu narzędzi, dzięki którym mieszkańcy mogli realnie wpływać na swoje miasto. Dzisiaj część radnych postanowiła im to odebrać – komentowali po sesji uczestnicy obrad.
Warto również przypomnieć, że w ostatnich dwóch latach burmistrz Edyta Gajda nie ograniczała Budżetu Obywatelskiego, ale wręcz go rozwijała i poszerzała o nowe formy aktywności mieszkańców. Wprowadzono m.in. małe inicjatywy lokalne, projekty ekologiczne oraz zadania nieinwestycyjne do 50 tys. zł, dzięki którym mieszkańcy mogli zgłaszać nie tylko pomysły infrastrukturalne, ale także działania społeczne, edukacyjne czy integracyjne. Te zmiany były bardzo dobrze odbierane przez mieszkańców, ponieważ dawały szansę realizacji mniejszych, ale ważnych dla lokalnych społeczności projektów m.in. piknik rodzinny, bieg mikołajkowy czy nasadzenia drzew przy placach zabaw oraz zniczodzielnia na cmentarzu.
Mieszkaniec Żar Kamil Grzegorczyk napisał po sesji:
„Dzisiejsza rada miasta Żary skończyła się brakiem zgody rady na Budżet Obywatelski 2027 – z powodów absurdalnych (niektóre projekty są jeszcze w fazie realizacji). Usuwanie projektów z budżetu i zmiany kosztów ich wykonania są kolejną próbą obstrukcji w wykonaniu rady miasta”.
Równie mocno sytuację skomentował mieszkaniec Jakub Stec, który zwrócił również uwagę na atmosferę podczas sesji, krytykując zachowanie części radnych wobec burmistrz miasta.
„Nie rozumiem postawy radnych, którzy próbują na każdej linii dyskredytować Panią Burmistrz. Rozumiem, że można mieć uwagi i pytania dot. prac, ale to właśnie ze strony radnych powinna iść chęć współpracy. Tej współpracy nie widzę… za to widzę pogardę i lekceważącą postawę wobec głowy naszego miasta”.
Za odrzuceniem Budżetu Obywatelskiego na 2027 rok byli:
- Jan Basztabin
- Georgios Candekidis
- Grzegorz Chmielewski
- Tomasz Chmielewski
- Robert Dziadul
- Robert Kaszubski
- Magdalena Lenczyk
- Halin Majeryk
- Dawid Polok
- Marian Popławski
- Aleksander Słowikowski
Co szczególnie zaskakuje, część radnych krytykujących i odrzucających Budżet Obywatelski to osoby związane z edukacją – m.in. Kaszubski, Tomasz Chmielewski, Dziadul i Polok. To właśnie nauczyciele na co dzień mówią młodym ludziom o społeczeństwie obywatelskim, aktywności społecznej i odpowiedzialności za wspólnotę. Trudno więc nie dostrzec pewnego paradoksu w sytuacji, gdy ci sami radni zagłosowali przeciwko narzędziu, które dawało mieszkańcom – również młodym rodzinom i dzieciom – realny wpływ na rozwój miasta. Budżet Obywatelski był przecież jedną z najbardziej praktycznych lekcji lokalnej demokracji.
Dla wielu mieszkańców ta decyzja ma wymiar dużo większy niż tylko formalne głosowanie nad uchwałą. To koniec możliwości zgłaszania oddolnych projektów, które często dotyczyły codziennych potrzeb mieszkańców – nowych placów zabaw, terenów zielonych, małych inwestycji osiedlowych czy bezpiecznych przestrzeni dla dzieci.
Decyzja rady wywołała silne reakcje również dlatego, że Budżet Obywatelski był przez lata symbolem współdecydowania mieszkańców o mieście. Dla części Żaran to nie tylko spór polityczny, ale pytanie o to, czy głos mieszkańców nadal będzie miał realne znaczenie w podejmowaniu decyzji dotyczących Żar.
Dyskusja (musisz być zalogowana/y na Facebooku)